Eğer siz de zaman zaman sebepsiz bir şekilde gaz sancısı ya da şişkinlik yaşıyorsanız, yalnız değilsiniz! Aslında bu durumun arkasında oldukça yaygın ama çoğu zaman fark edilmeyen suçlular var: yiyecekler! Masum görünen bir kase mercimek çorbası, sağlıklı niyetlerle yediğiniz brokoli ya da serinlemek için içtiğiniz gazlı bir içecek… Bunların her biri, sindirim sisteminizde adeta küçük bir “gaz festivali” başlatabilir. Bu yazımızda, sıkça tüketilen ama bağırsaklarda büyük etki yaratan yiyecekleri sizinle paylaşıyoruz. Hangi besinler midede isyan bayrağını çekiyor, neden bazıları siz fark etmeden gaz üretimine sebep oluyor, gaz yapan yiyecekler hangileri ve bu konuda ne gibi önlemler alabilirsiniz. İşte aşırı gaz yapan yiyecekler!

1. Baklagiller

Aşırı gaz yapan yiyecekler yazımıza herkesin az çok bildiği bir besin grubu ile başlıyoruz. Fasulye ve baklagiller, gaz yapma konusunda neredeyse ün salmıştır. Bunun sebebi ise içerdikleri raffinose isimli bir şeker türü. Vücudumuz bu şekeri sindiremez, dolayısıyla bağırsaklarda fermantasyona uğrayarak gaz üretir. Ayrıca lif oranları da oldukça yüksek, bu da gazı iyice artırır.

Gaz yapma potansiyeli yüksek baklagillerden bazıları:

• Mercimek
• Bezelye
• Nohut
• Taze fasulye
• Siyah fasulye

2. Brokoli

Turpgiller ailesine ait sebzeler de tıpkı fasulye gibi raffinose ve lif açısından zengin. Sağlıklılar mı? Evet! Ama mideyi şişirip gaz yapmaları da çok olası.

Bu gruba giren bazı sebzeler:

• Karnabahar
• Brüksel lahanası
• Lahana
• Kuşkonmaz (evet, bu da bu grupta!)

Kuşkonmaz gibi bazı sebzeler, gazın kötü kokmasına da sebep olabilir. Yani etkisi sadece hissedilmez, duyulur da…

3. Buğday ve tahıllar

Buğday ve birçok tam tahıl (pirinç hariç) yine raffinose içerir ve yüksek lif oranına sahiptir. Bunlar da sindirim sisteminde yoğun çalışmaya sebep olarak gaz oluşumuna neden olabilir.

Üstelik bazı tahıllarda gluten bulunur. Glutene karşı hassasiyeti olan kişilerde gaz, şişkinlik ve huzursuzluk görülebilir. Bu hassasiyet hafif bir duyarlılıktan çölyak hastalığı gibi ciddi rahatsızlıklara kadar değişebilir.

Gluten içeren başlıca tahıllar:

• Buğday
• Arpa
• Çavdar

İlginizi çekebilir:

Sindirim Problemi Yaşayanlara: Şişkinliği Önlemenin 18 Doğal Yolu

4. Soğan

Soğanlar yemeklere harika bir tat verir ama midede biraz olay çıkarabilir. Bunun sebebi içerdikleri fruktan isimli bir karbonhidrattır. İnce bağırsakta emilemeyen bu madde, kalın bağırsakta bakterilerle karşılaşınca fermente olur ve sonuç: gaz!

5. Sarımsak

Sarımsak mutfakların vazgeçilmezi ama bazı insanların midesine dokunabilir. Nadiren de olsa bazı kişiler sarımsağa karşı hassasiyet veya alerji gösterebilir. Sonuç: gaz, şişkinlik ve hatta kokulu sürprizler!

6. Süt ve süt ürünleri

Süt ürünleri kalsiyum ve protein deposudur ama laktoz intoleransı olan kişiler için en çok ne gaz yapar sorusunun cevabı. Laktozu sindiremeyen kişiler süt ve süt ürünlerini tükettiğinde gaz, şişkinlik ve sindirim problemleri yaşayabilir.

Bunlar arasında şunlar var:

• Süt
• Peynir
• Yoğurt

7. Şeker alkolleri

Şeker alkolleri, düşük kalorili tatlandırıcılardır. Adı kafa karıştırsa da ne alkolle ne de klasik şekerle tamamen aynıdırlar. Erythritol ve sorbitol gibi bazıları doğada, özellikle meyvelerde doğal olarak bulunur. Ama gıda sektöründe genelde laboratuvar ortamında üretilirler.

Peki ne oluyor? Vücudunuz bu şeker alkollerini tam olarak sindiremiyor. Büyük bir kısmı ince bağırsağı geçip, kalın bağırsağa ulaşana kadar neredeyse hiç değişmeden ilerliyor. Kalın bağırsaktaki bakteriler de bu fırsatı kaçırmıyor; parçalamaya başlıyorlar ve işte orada gaz üretimi başlıyor! Yani masum bir “şekersiz sakız” bile sizi balon gibi şişirebilir.

8. Gazlı içecekler

Kola, soda, maden suyu ya da gazlı meyve suları… Ne kadar ferahlatıcı olsalar da içerdikleri karbondioksit gazı, midede ve bağırsaklarda birikerek şişkinliğe ve gaz çıkarmaya sebep olabilir.

Üstelik diyet içeceklerde hem gaz hem de şeker alkolleri bir arada bulunabilir. Yani “şekersiz içtim” derken, midede büyük bir fırtına kopabilir!

9. Bira ve fermente ürünler

Yetişkinlerde gaz yapan yiyecekler nedir diye merak ediyorsanız kısaca açıklayalım. Bira, sadece alkollü bir içki değil; aynı zamanda gazlı ve fermente bir içecektir. İçindeki karbonasyon ve fermente şekerler birlikte çalışarak bağırsaklarınızda adeta bir gaz partisi düzenleyebilir.

Ayrıca, biranın çoğu gluten içerir. Eğer gluten hassasiyetiniz ya da çölyak hastalığınız varsa, bu tür içecekler hem şişkinlik hem de başka sindirim sıkıntıları yaratabilir.

Aynı durum kombucha gibi fermente çaylar için de geçerli. Sağlıklı oldukları kadar, bağırsaklarınıza biraz fazla heyecan getirebilirler.

İlginizi çekebilir:

Uyku Apnesinden Strese: Sürekli Gaz ve Şişkinlik Problemi Yaşamanızın 11 Nedeni

10. Yağlı yiyecekler

Kızartmalar ya da bol yağlı yemekler sadece mideyi değil, tüm sindirim sistemini yavaşlatır. Bu yavaşlık, bağırsaklarda gazın birikmesine yol açar. Özellikle midenizin tembel olduğu günlerde, bu tür yiyecekler tam bir kabus olabilir.

11. Sakız

Sakız çiğnerken farkında olmadan hava da yutarsınız. Bu hava midede birikerek rahatsızlığa neden olabilir. Üstelik çoğu sakızın içinde şeker alkolleri de bulunur. Yani ikiye katlanmış bir gaz riski var!

12. Sert şekerler

Aşırı gaz yapan yiyecekler yazımızın sonuna geldik. Sert şekerleri emerken tıpkı sakızda olduğu gibi bolca hava yutarsınız. Bu da şişkinliğe ve mide gazına yol açabilir. Ayrıca bu şekerlerin içinde de genellikle şeker alkolleri bulunur. Kısacası, ağzınız tatlanırken mideniz küsebilir.

Kaynak: 1